Sayfa yükleniyor

Yükleniyor...

Sıfır Atık Yönetim Sistemi Kuruyoruz

İzmir Entegre Atık Yönetim Planı

İzmir kenti için orta ve uzun vadede sürdürülebilir atık yönetiminin sağlanması ve entegre atık yönetim sisteminin kurulması amacıyla hazırlanan “İzmir İli Entegre Katı Atık Yönetim Planı” 
Mart 2019’da Çevre ve Şehircilik Bakanlığına sunularak yürürlüğe girdi.

Güney-1: Ödemiş Entegre Katı Atık Yönetim Tesisi

Ödemiş, Kiraz, Beydağ, Bayındır İlçelerinin evsel nitelikli atıklarının yönetiminin sağlandığı Ödemiş Entegre Katı Atık Yönetim Tesisine ait 1200 ton/gün kapasiteli Mekanik Ayırma Ünitesi’nden çıkan malzemeler, geri dönüşüm sektörüne hammadde olarak gönderilmekte ve fabrikalara kaynak tüketmeden hammadde girişi sağlamaktadır. 

1200 ton/gün kapasiteli Biyometanizasyon Ünitesi’nin yanı sıra Gübre Ünitesi’nde işlenecek organik atıklardan, enerji değeri yüksek metan gazı, toprak iyileştirici malzeme olan kompost ve tarımda kullanılabilecek nitelikte katı organik gübre elde edilmektedir.

Yenilenebilir enerji kaynağı olan metan gazı ise Elektrik Enerjisi Üretim Ünitesi’nde safsızlaştırılarak elektrik üretiminde kullanılmaktadır. Günümüzde atık uygulamalarının vazgeçilmez bir parçası olan enerji üretimi, tesisteki 20,28 MegaWatt saat kurulu güce sahip enerji santrali ile gerçekleştirilmektedir. Üretilen elektrik enerjisi, doğrudan ulusal elektrik dağıtım şebekesine aktarılarak, yılda yaklaşık 116.000 hanenin elektrik ihtiyacını karşılayacak ve böylece milli bir katma değer yaratılacaktır.

Kuzey-1 Bergama Entegre Katı Atık Yönetim Tesisi

Kentimizin kuzey aksında oluşan atıkların geri kazanımının sağlandığı Bergama Entegre Tesisi 31 Ekim 2020 tarihinde 3 MegaWatt saat kapasite ile enerji üretimine başladı.  Hali hazırda çalışmalara devam edilen tesiste 2023 yılı itibariyle 8,46 MW’ lık üretim kapasitesine ulaşılmıştır. Ulaşılan bu kapasite ile birlikte  120 bin  hanenin aylık ortalama elektrik ihtiyacı karşılanmaktadır. Söz konusu tesisin 2035’te 9,87WM’lık kapasite ile elektrik üretimi 
gerçekleştirmesi hedeflenmektedir.

Harmandalı Katı Atık Düzenli Depolama Tesisi:

Harmandalı Biyogaz ve Elektrik Üretim Tesisi ve Rehabilitasyon Uygulamaları İzmir Harmandalı Düzenli Atık Depolama Sahası’nın Rehabilitasyonu ve Deponi Gazından Elektrik Üretilmesi İşi Sözleşmesi kapsamında kapatma planına uygun olarak işletimi sağlanmaktadır. 
32 MW kurulu güç ile elektrik üretimi yapan tesiste 2022 yılı içerisinde 2000 ton/gün lük mekanik ayırma tesisi kurulmuş olup katma değeri olan atıklar ekonomiye kazandırılmaktadır. 

YENİ PROJE SAHALARI:

Atık  Yönetim planına uygun olarak özellikle metropol bölge için rehabilite edilecek olan Harmandalı yerine alternatif proje saha arayışları rutin olarak sürdürülmektedir. Hatundere ve Çaltı sahaları için Mahalli Çevre Kurulu onayı alınarak entegre katı atık yönetim sistemine ait proje çalışmalarına başlanmıştır.

İzmir İli Evsel Atık ve Arıtma Çamuru Yakma Tesisi Ön Fizibilite Çalışması
15.11.2022 tarihinde ihalesi gerçekleştirilen, 08.12.2022 tarihinde sözleşmesi imzalanan, 13.12.2023 tarihinde yer teslimi yapılarak çalışmalara başlanılan, “İzmir İli Evsel Atık ve Arıtma Çamuru Yakma Tesisi Ön Fizibilite Çalışması Hizmet Alımı İşi” kapsamında İzmir ilinin evsel atık potansiyeli belirlenmiş, nüfus projeksiyonları oluşturulmuş ve mevcut sisteme yakma tesisi entegrasyonuna fizibıl olduğu belirlenmiştir. Proje çalışmalarına bu doğrultuda devam edilecektir.

Tıbbi Atıkların Yönetimi ve Sterilizasyon Tesisi:
25.01.2017 tarih ve 29959 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği kapsamında; tıbbi atıkların toplanması, taşınması ve bertarafına ilişkin hizmetler Büyükşehir Belediyelerinin sorumluluğunda yürütülmektedir.
 
Türkiye’nin en modern, çevreci ve yüksek donanımlı teknolojisi ile İzmir Tıbbi Atık Sterilizasyon Tesisi’nin yapım ve işletim ihalesi, kurum öz kaynakları kullanılmadan, gelir getirici ihale modeli ile gerçekleştirilerek ve 16 Mart 2020 tarihinde hizmete alındı.
 
İzmir sınırları içerisinde, aylık 1 tonun üzerinde tıbbi atık üreten 149 adet hastane ve 24 adet diyaliz merkezi olmak üzere toplam 2043 adet sağlık kurum ve kuruluşundan tıbbi atık; kovalı sistemle el değmeden iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına uygun toplanmakta ve lisanslı araçlarla taşınarak,  110 ton/gün kapasiteye sahip İzmir Tıbbi Atık Sterilizasyon Tesisi’nde bertaraf edilmektedir.
 
Sıfır Atık Yönetim Sistemi:
İzmir Büyükşehir Belediyesi öncülüğünde, gelecek nesillere yaşanabilir bir çevre mirası bırakmak adına büyük öneme sahip geri dönüşüm kültürünün kent genelinde yaygınlaşması amacıyla ''Geri Dönüşüm Seferberliği'' projesi başlatılmıştır. Geri Dönüşüm konusunda İzmir genelinde bir uygulama birliğinin sağlanması, projenin öncelikli hedeflerinden birini oluşturmaktadır. Proje süreci boyunca İlçe Belediyeleri ile Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü başta olmak üzere, tüm paydaşlarla koordinasyon sağlayarak çalışmalarını yürüten İzmir Büyükşehir Belediyemizce, ilk etapta Konak, Karşıyaka, Buca, Bornova, Bayraklı ve Karabağlar olmak üzere 6 ilçeye geri dönüşüm kumbaraları yerleştirmiş olup,  yerleştirilen kumbaralardan deforme olanlar tamir için atölyelere gönderilmiş, onarılarak tekrar aynı yerlerine yerleştirilmesi sağlanmıştır. Belediyemizin öncülük ettiği ''Geri Dönüşüm Seferberliği Projesi'' ni ilgili İlçe Belediye yetkilileri ve lisanslı toplama firmalarına tanıtmak amacıyla 06.08.2021 tarihinde ön bilgilendirme toplantısı yapılmış olup, 09-10-11.08.2021 tarihlerinde sahada uygulamalı olarak '' Nereye Atayım Saha Bilgi Yönetim Sistemi'' tanıtılmıştır.
Ayrıca; İzmir Büyükşehir Belediyesine bağlı listede belirtilen bina ve yerleşkelerin sıfır atık sistemine geçirilip, ‘Sıfır Atık Belgesi’ alabilmesi için Müdürlüğümüz bünyesindeki Sıfır Atık Şefliği tarafından binalarımızda ve yerleşkelerimizde Sıfır Atık Yönetim Sisteminin Kurulmasında gerekli olan kriterler mevcut durum analizi yapılarak belirlenmiştir. 
Analiz neticesinde;
Oluşan tehlikesiz nitelikte geri kazanılabilir atıklar ( kağıt,cam,metal vb.), pil, bitkisel atık yağ, atık elektrikli ve elektronik eşya ile diğer geri kazanılabilir atıklar ve bunların dışında kalan diğer atıklar ile tıbbi atıkların ilgili mevzuata uygun olarak biriktirileceği ekipmanların ihtiyaca göre uygun hacim ve sayıda yerleştirilmesi,
 Biriktime ekipmanlarına belirlenen kriterlere göre renk, işret ve yazıların dikkat edilerek uygulanması,
Biriktirilen atıkların ilgili idarenin toplama sistemine ve/veya izin ve/veya çevre lisansı bulunan atık işleme tesislerine teslim edilinceye kadar geçen süre içerisinde biriktirileceği Geçici Depolama Alanın oluşturulması,
Sıfır atık yönetim sistemine ilişkin gerekli bilgilendirme eğitimlerinin verilmesi, gerçekleştirilmiştir. 
 
İBB başkanlık binası, Ana Hizmet Binası, Ahmet Adnan Saygun Sanat Merkezi, Makina İkmal Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı, Oğuzlar Ek Hizmet Binası, İZFAŞ ve Eşrefpaşa Hastanesi'ne ‘Sıfır Atık Belgesi’ alınmıştır.
 
 
 
  
 
 
 
Atık Pilleri Toplamaya Devam Ediyoruz:
Atık pillerin doğaya gelişigüzel atılması sonucu içindeki civa, kadmiyum, kurşun gibi ağır metallerin serbest hale geçmesiyle birlikte doğal kaynaklar hızla kirlenmektedir. Bu durum aynı zamanda içme suyu ve besin zinciriyle de insan sağlığı için ciddi tehlikelere yol açmaktadır. 
 
İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından 1998 yılından bu yana her yıl Çevre Haftası süresince Atık Pillerin Toplanması Kampanyası düzenlemektedir. Belediyemiz sınırları içinde ortaya çıkan atık pillerin Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği'ne göre toplanması, geri kazanımı veya nihai bertarafının sağlanabilmesi için Yönetmeliğin yayımlandığı 2004 yılından itibaren, Taşınabilir Pil Üreticileri ve İthalatçıları Derneği (TAP) ve ilçe belediyelerimiz ile işbirliği içinde çalışılmaktadır.
Bu kapsamda; zincir ve teknomarketlere, okullara, camilere, hastanelere, otellere, muhtarlıklara, ceza evlerine, kamu kurum ve kuruluşlarına, askeri kuruluşlara, güvenlik güçlerine, korumalı sitelere, organize sanayi bölgelerine ve eczanelere atık pil toplama bidonları ve kutuları yerleştirilerek “Atık Pil Toplama Noktaları” oluşturulmuş ve atık pillerin güvenli bir şekilde bertarafı sağlanmıştır.
 
Projenin başlangıç yılından günümüze kadar İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde toplam 477,65 ton atık pil toplanmıştır. 
 
Toplanan atık piller Exitcom Recycling tesislerinde türlerine göre ayrılıp kırma işlemine girdikten sonra, içinde bulunan metal/çelik parçalar ayıklanarak, Demir/Çelik sektörüne gönderilmektedir. Elde kalan kara kütle (black mass) ise diğer sektörlerde kullanılan fırınlarda bertaraf edilmektedir. Geri dönüşümü efektif olmayan pil türleri de yer üstünde inşa edilmiş düzenli katı atık sahalarında kontrollü biçimde ve mono depolama esasına göre depolanarak TAP tarafından bertaraf edilmektedir.
Belediyemizce toplanan atık pil miktarının arttırılmasına yönelik olarak bilinçlendirme çalışmaları yapılmakta ve bu kapsamda çevre bilincinin ve duyarlılığının arttırılması için “Eğiticilerin Eğitimi” projesi kapsamında öğretmenlere “Pillerin tanımı, türleri, kullanımında dikkat edilecek hususlar, atık pillerin toplanması ve bertarafı” konularında bilgilendirme eğitimleri verilmektedir. Ayrıca okullarda yapılan eğitimlerle de öğrencilere tüm atık türleri ile ilgili bilgilendirmeler yapılmaktadır.
 
2022 yılı 25. Atık Pil Toplama Kampanyası kapsamında İlçe Belediyelerince toplanan atık pil miktarları, Çocuklar, Gençler, Yetişkinler, Anaokulları, Muhtarlıklar, İlçe Belediyeler, Bizim Ev Aile Çocuk Gençlik Destek Merkezi olmak üzere 7 kategori itibariyle değerlendirilmiştir.
 
2022 yılı için İlçe Belediyeleri tarafından toplanan atık pillerin toplamı 42,05 ton dur.
 
Zirai İlaç Ambalaj Atıklarının Kaynağında Ayrı Toplanması Projesi:
Tarımsal üretimde kimyasal gübre, pestisit ve benzeri zirai ilaç kullanımının artması, ekosistemin sürdürülebilirliğine ve üretkenliğine ilişkin yürütülen koruyucu ve önleyici tedbirleri de zorunluluk haline getirmiştir. Bitkisel üretimde ve zirai mücadelede kullanılan koruma ürünlerine ilişkin zirai ambalaj atıklarının ilkel yöntemlerle ya da evsel atıklarla birlikte bertaraf edilmeye çalışılması ciddi ekolojik sorunlar yaratmakta, insan ve çevre sağlığına yönelik önemli riskler içermektedir. 
 
İzmir Büyükşehir Belediyesi, söz konusu zirai ambalaj atıklarının halk ve çevre sağlığı açısından yaratabileceği risklerin bertaraf edilmesi amacıyla, Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı ve Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı koordinasyonunda “Zirai İlaç Ambalajlarının Ayrı Toplanması Projesi”ni hayata geçirmiştir. Söz konusu projenin tanıtım toplantısı 25.09.2020 tarihinde pilot bölge olarak belirlenen Menderes ilçesi Değirmendere Köyü'nde yapılmıştır. Zirai ilaç ambalaj atıklarının “üçlü yıkama yöntemiyle” tehlikesiz ambalaj atığı formuna dönüştürülerek bölgeden toplanmasının, çevre ve halk sağlığı açısından önemi konusunda tüm üreticilerimiz bilgilendirilmiş, köyümüzde ortak niyet, dayanışma ve karşılıklı işbirliği tesis edilmiştir.
 
Değirmendere Köyü seralar bölgesinde tarımsal üretim yapan 70 üreticiye zirai ambalaj atıklarını biriktirebilecekleri özel torbalar teslim edilerek özel torbalarda biriktirilen zirai ambalaj atıkları uzman personeller nezaretinde düzenli olarak ilçe belediyesinin lisanslı ambalaj atığı toplama firmasına ait araçlarla toplanılmaya başlanmıştır. Proje kapsamında toplanan tüm zirai ambalaj atıkları geri dönüştürülerek İzmir Büyükşehir Belediyesi' nin sıfır atık politikası çerçevesinde hayata geçirdiği '' İzmir Geri Dönüşüm Seferberliği'' projesi kapsamında ekonomiye katkı sağlayacaktır.
Proje kapsamında, bugüne kadar 4,5 ton zirai ambalaj atığı toplanmıştır. 
Proje kapsamında Menemen İlçesi Çukurköy Mahallesi’nde çalışmalar başlatılacaktır. 
 
İzmir İli Bitkisel Menşeili Atık Yönetimi:
İlimizde orta ve uzun vadede sürdürülebilir evsel atık yönetiminin sağlanması ve karşılanabilir maliyetler çerçevesinde entegre sistemin kurulması amacıyla "İzmir İli Entegre Katı Atık Yönetim Planı" hazırlanmıştır. Plan kapsamında İzmir İli’nin 30 ilçesine ait mevcut atık yönetimi özetlenmiş, nüfus ve atık projeksiyon hesaplamaları, atık karakterizasyon çalışmaları yapılmış, yol güzergahları ve halihazır harita ile planlar değerlendirilmiş ve ulusal mevzuat ile uyumlu bölgesel yönetim stratejileri oluşturularak 07.03.2019 tarihinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na sunulmuştur. İzmir İli Entegre Katı Atık Yönetim Planı kapsamında kurulum çalışmaları tamamlanan Güney 1-Ödemiş Entegre Katı Atık tesisimiz ile, Kiraz, Beydağ, Tire, Bayındır, Ödemiş, Torbalı ve Selçuk ilçelerinden toplanan evsel nitelikli katı atıklarından organik gübre üretimi, kurulum çalışmaları devam eden Bergama Entegre Katı Atık Tesisimizde, Bergama, Dikili ve Kınık İlçelerinden toplanan evsel atıklardan kompost üretimi gerçekleştirilecek olup, Harmandalı Düzenli Katı Atık Depolama Alanımızda halihazırda bitkisel kaynaklı atıklardan organik gübre üretimi gerçekleştirilmektedir.
 
Aynı zamanda; İzmir Büyükşehir Belediyesi yetki alanı içerisinde; bitkisel ve organik atıkların geri kazanılması maksadıyla mevcut durum atık envanterinin çıkarılması, pilot uygulama örneklerinin gerçekleştirilmesi ve ildeki mevcut atık karakterizasyonu dikkate alınarak gerekli altyapı ve yatırım ihtiyaçlarının tespit edilmesi suretiyle ‘‘İzmir İli Bitkisel ve Organik Atıkların Geri Kazanılmasına Yönelik Eylem Planının Hazırlanması’’ işi yürütülmüş olup, plan hazırlanmıştır.  Eylem planı ile eş zamanlı olarak bölgesel olmak üzere park bahçe, dal budak, pazar yeri ve bitkisel atıklardan Organik Gübre Üretim Tesisleri kurulumuna yönelik planlama ve proje çalışmalarımız devam etmektedir. Öncelikle Merkez İlçelerimiz için planlanan işe ait ihale 04.11.2021 tarihinde ihalesi gerçekleştirilmiş ve işin yer teslimi 14.12.2021 tarihi itibariyle yapılmış olup, tesisin kurulum çalışmalarına devam etmektedir. Süreçle ilgili izin işlemleri yürütülmektedir. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

30.06.2017